Free Cycle Scheme Gujarat 2026– વર્ષ ૨૦૨૬ માં ગુજરાત સરકારના સામાજિક ન્યાય અને અધિકારીતા વિભાગ દ્વારા ‘સરસ્વતી સાધના યોજના’ (Saraswati Sadhana Yojana) હેઠળ રાજ્યની હજારો વિદ્યાર્થિનીઓને મફત સાયકલ આપવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. આ યોજનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ખાસ કરીને ગ્રામીણ અને અંતરિયાળ વિસ્તારોની દીકરીઓને શાળાએ જવા-આવવામાં પડતી મુશ્કેલી દૂર કરવાનો અને ડ્રોપ-આઉટ રેશિયો ઘટાડવાનો છે. ૨૦૨૬ ના બજેટમાં આ યોજના માટે કરોડો રૂપિયાની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે, જેથી આર્થિક રીતે નબળા પરિવારોની દીકરીઓ ઉચ્ચ અભ્યાસ ચાલુ રાખી શકે.
યોજનાની મુખ્ય વિગતો અને લાભો ૨૦૨૬
સરકાર દ્વારા આ યોજના અંતર્ગત સાયકલ સીધી શાળાઓ મારફતે અથવા સહાય રૂપે આપવામાં આવે છે.
| વિગત | માહિતી (૨૦૨૬) |
| યોજનાનું નામ | સરસ્વતી સાધના યોજના (Saraswati Sadhana Yojana) |
| મુખ્ય લાભ | વિનામૂલ્યે સાયકલ (Free Bicycle) |
| લક્ષિત જૂથ | ધોરણ-૯ માં અભ્યાસ કરતી વિદ્યાર્થિનીઓ |
| લાભાર્થી કેટેગરી | SC, SEBC (વિકસતી જાતિ), EBC અને લઘુમતી |
| ૨૦૨૬ નો લક્ષ્યાંક | ૧.૨૫ લાખથી વધુ વિદ્યાર્થિનીઓ |
લાભ મેળવવા માટેની પાત્રતા ૨૦૨૬
૨૦૨૬ માં આ યોજનાનો લાભ લેવા માટે સરકારે નીચે મુજબના માપદંડો નક્કી કર્યા છે:
- અરજદાર ગુજરાતની કાયમી રહેવાસી વિદ્યાર્થિની હોવી જોઈએ.
- વિદ્યાર્થિની હાલમાં ધોરણ-૯ માં સરકારી અથવા ગ્રાન્ટેડ (અનુદાનિત) શાળામાં અભ્યાસ કરતી હોવી જોઈએ.
- ૨૦૨૬ ના નવા નિયમ મુજબ, વાર્ષિક કૌટુંબિક આવક મર્યાદા ₹૬,૦૦,૦૦૦ (૬ લાખ) થી વધુ ન હોવી જોઈએ (ગ્રામીણ અને શહેરી બંને માટે).
- જે વિદ્યાર્થિનીઓ અગાઉ આ યોજનાનો લાભ લઈ ચૂકી છે તેમને ફરીથી લાભ મળશે નહીં.
જરૂરી દસ્તાવેજોની યાદી ૨૦૨૬
અરજી કરતી વખતે નીચે મુજબના ડોક્યુમેન્ટ્સની જરૂર પડશે:
- વિદ્યાર્થિનીનું આધાર કાર્ડ.
- વાલીનું આવકનું પ્રમાણપત્ર (તાજેતરનું).
- જાતિનું પ્રમાણપત્ર (Caste Certificate).
- શાળાનું બોનાફાઈડ સર્ટિફિકેટ અથવા છેલ્લા વર્ષની માર્કશીટ.
- રેશન કાર્ડની નકલ.
- પાસપોર્ટ સાઇઝનો ફોટો.
- શાળાનું આઈડી કાર્ડ (Identity Card).
અરજી કરવાની પ્રક્રિયા ૨૦૨૬
૨૦૨૬ માં અરજી પ્રક્રિયા મુખ્યત્વે બે રીતે કરવામાં આવે છે:
૧. શાળા મારફતે: મોટાભાગની સરકારી શાળાઓમાં આચાર્યશ્રી દ્વારા જ પાત્ર વિદ્યાર્થિનીઓની યાદી તૈયાર કરીને ઓનલાઇન પોર્ટલ (Digital Gujarat) પર અપલોડ કરવામાં આવે છે.
૨. ઓનલાઇન પોર્ટલ: વાલીઓ જાતે પણ digitalgujarat.gov.in પર જઈને ‘Saraswati Sadhana Yojana’ સેક્શનમાં રજીસ્ટ્રેશન કરી શકે છે.
૩. ૨૦૨૬ માં અરજી કર્યા બાદ જિલ્લા કચેરી દ્વારા મંજૂરી મળતા જ શાળાઓમાં સાયકલ વિતરણના કાર્યક્રમો યોજીને દીકરીઓને સાયકલ સોંપવામાં આવે છે.
શિક્ષણ વિભાગની અન્ય મહત્વની યોજનાઓ ૨૦૨૬
૨૦૨૬ માં સાયકલ સહાય ઉપરાંત, ધોરણ ૧૧ અને ૧૨ ના વિજ્ઞાન પ્રવાહના વિદ્યાર્થીઓ માટે ‘નમો સરસ્વતી વિજ્ઞાન સાધના યોજના’ પણ કાર્યરત છે, જેમાં ₹૨૫,૦૦૦ સુધીની શિષ્યવૃત્તિ આપવામાં આવે છે. આ બધી યોજનાઓનો ઉદ્દેશ્ય ગુજરાતના યુવાનોને શૈક્ષણિક રીતે સદ્ધર બનાવવાનો છે.
નિષ્કર્ષ
ફ્રી સાયકલ સહાય યોજના ૨０૨૬ એ ગુજરાતની દીકરીઓ માટે આશીર્વાદ સમાન છે. આનાથી માત્ર મુસાફરી સરળ નથી બનતી, પરંતુ દીકરીઓમાં આત્મવિશ્વાસ પણ વધે છે. જો તમારી દીકરી અથવા આસપાસ કોઈ દીકરી ધોરણ-૯ માં અભ્યાસ કરતી હોય અને આ યોજના માટે પાત્ર હોય, તો ૨૦૨૬ ના આ શૈક્ષણિક વર્ષમાં તેની શાળાનો સંપર્ક કરીને વહેલી તકે ફોર્મ ભરાવી દેવું જોઈએ.
Disclaimer: આ માહિતી ૨૦૨૬ ના સરકારી બજેટ અને સામાજિક ન્યાય વિભાગની અધિકૃત વેબસાઇટ પર આધારિત છે. યોજનાના નિયમો કે આવક મર્યાદામાં સરકાર ગમે ત્યારે ફેરફાર કરી શકે છે. વધુ માહિતી માટે તમારી શાળાના આચાર્ય અથવા Digital Gujarat પોર્ટલની મુલાકાત લેવી.